Marcus Tullius Cicero→Titus Pomponius Atticus|c. -51 AD|Cicero|AI-assisted
On the 10th of May, the date of this letter, I set out from my villa at
Pompeii, to spend the day with Pontius in his villa at Trebula.
Thereafter I mean to do my day’s journey regularly without delay. While
I was in my villa at Cumae, our friend Hortensius paid me a very welcome
visit. He asked if I had any commissions, and I gave him commissions in
general, and in particular to prevent to the best of his ability
extension of my term of office in my province. Please keep him up to it,
and tell him that I was much gratified at his visit, and at his promises
on that particular point and of any other assistance I might need. I
have bound our friend Furnius, who, I see, will be tribune next year, to
help me in the same matter. My villa at Cumae was a miniature Rome;
there were such a lot of people in the neighbourhood. In the middle of
it all our friend Rufio, seeing that Vestorius was on his tracks,
baffled the man by a ruse; for he did not come to me. You may be
surprised that he did not come, seeing that Hortensius came, who is ill,
lives afar off and is a great man, and crowds of other people came as
well. I repeat he did not come. You may infer I did not see him. How
could I fail to see him when I travelled
facerem? In quo illum agentem aliquid, credo, salutavi, post etiam iussi
valere, cum me exiens e sua villa, numquid vellem, rogasset. Hunc
hominem parum gratum quisquam putet aut non in eo ipso laudandum, quod
audiri non laborarit? Sed redeo ad illud.
Noli putare mihi aliam consolationem esse huius ingentis molestiae, nisi
quod spero non longiorem annua fore. Hoc me ita velle multi non credunt
ex consuetudine aliorum; tu, qui scis, omnem diligentiam adhibebis tum
scilicet, cum id agi debebit, cum ex Epiro redieris. De re publica
scribas ad me velim, si quid erit, quod odorere. Nondum enim satis huc
erat allatum, quo modo Caesar ferret de auctoritate perscripta, eratque
rumor de Transpadanis eos iussos IIII viros creare. Quod si ita est,
magnos motus timeo. Sed aliquid ex Pompeio sciam.
A. d. vi Idus Maias, cum has dabam litteras, ex Pompeiano proficiscebar ut eo die manerem in Trebulano apud Pontium. deinde cogitabam sine ulla mora iusta itinera facere. in Cumano cum essem, venit ad me, quod mihi pergratum fuit, noster Hortensius; cui deposcenti mea mandata cetera universe mandavi, illud proprie, ne pateretur quantum esset in ipso prorogari nobis provincias. in quo eum tu velim confirmes gratumque mihi fecisse dicas quod et venerit ad me et hoc mihi praetereaque si quid opus esset promiserit. confirmavi ad eam causam etiam Furnium nostrum quem ad annum tribunum pl. videbam fore. [2] habuimus in Cumano quasi pusillam Romam. tanta erat in his locis multitudo; cum interim rufio noster, quod se a Vestorio observari videbat, strategemate hominem percussit; nam ad me non accessit. itane? cum Hortensius veniret et infirmus et tam longe et Hortensius, cum maxima praeterea multitudo, ille non venit? non, inquam.'non vidisti igitur hominem?' inquies. qui potui non videre cum per emporium Puteolanorum iter facerem? in quo illum agentem aliquid credo salutavi, post etiam iussi valere cum me exiens e sua villa numquid vellem rogasset. hunc hominem parum gratum quisquam putet aut non in eo ipso laudandum quod laudari non laborarit? [3] sed redeo ad illud. noli putare mihi aliam consolationem esse huius ingentis molestiae nisi quod spero non longiorem annua fore. hoc me ita velle multi non credunt ex consuetudine aliorum; tu qui scis omnem diligentiam adhibebis tum scilicet cum id agi debebit, cum ex Epiro redieris. de re publica scribas ad me velim si quid erit quod +operare+. nondum enim satis huc erat adlatum quo modo Caesar ferret de auctoritate perscripta, eratque rumor de Transpadanis eos iussos iiii viros creare. quod si ita est, magnos motus timeo. sed aliquid ex Pompeio sciam.
◆
On the 10th of May, the date of this letter, I set out from my villa at Pompeii, to spend the day with Pontius in his villa at Trebula. Thereafter I mean to do my day’s journey regularly without delay. While I was in my villa at Cumae, our friend Hortensius paid me a very welcome visit. He asked if I had any commissions, and I gave him commissions in general, and in particular to prevent to the best of his ability extension of my term of office in my province. Please keep him up to it, and tell him that I was much gratified at his visit, and at his promises on that particular point and of any other assistance I might need. I have bound our friend Furnius, who, I see, will be tribune next year, to help me in the same matter. My villa at Cumae was a miniature Rome; there were such a lot of people in the neighbourhood. In the middle of it all our friend Rufio, seeing that Vestorius was on his tracks, baffled the man by a ruse; for he did not come to me. You may be surprised that he did not come, seeing that Hortensius came, who is ill, lives afar off and is a great man, and crowds of other people came as well. I repeat he did not come. You may infer I did not see him. How could I fail to see him when I travelled
facerem? In quo illum agentem aliquid, credo, salutavi, post etiam iussi valere, cum me exiens e sua villa, numquid vellem, rogasset. Hunc hominem parum gratum quisquam putet aut non in eo ipso laudandum, quod audiri non laborarit? Sed redeo ad illud.
Noli putare mihi aliam consolationem esse huius ingentis molestiae, nisi quod spero non longiorem annua fore. Hoc me ita velle multi non credunt ex consuetudine aliorum; tu, qui scis, omnem diligentiam adhibebis tum scilicet, cum id agi debebit, cum ex Epiro redieris. De re publica scribas ad me velim, si quid erit, quod odorere. Nondum enim satis huc erat allatum, quo modo Caesar ferret de auctoritate perscripta, eratque rumor de Transpadanis eos iussos IIII viros creare. Quod si ita est, magnos motus timeo. Sed aliquid ex Pompeio sciam.
Latin / Greek Original
A. d. vi Idus Maias, cum has dabam litteras, ex Pompeiano proficiscebar ut eo die manerem in Trebulano apud Pontium. deinde cogitabam sine ulla mora iusta itinera facere. in Cumano cum essem, venit ad me, quod mihi pergratum fuit, noster Hortensius; cui deposcenti mea mandata cetera universe mandavi, illud proprie, ne pateretur quantum esset in ipso prorogari nobis provincias. in quo eum tu velim confirmes gratumque mihi fecisse dicas quod et venerit ad me et hoc mihi praetereaque si quid opus esset promiserit. confirmavi ad eam causam etiam Furnium nostrum quem ad annum tribunum pl. videbam fore. [2] habuimus in Cumano quasi pusillam Romam. tanta erat in his locis multitudo; cum interim rufio noster, quod se a Vestorio observari videbat, strategemate hominem percussit; nam ad me non accessit. itane? cum Hortensius veniret et infirmus et tam longe et Hortensius, cum maxima praeterea multitudo, ille non venit? non, inquam.'non vidisti igitur hominem?' inquies. qui potui non videre cum per emporium Puteolanorum iter facerem? in quo illum agentem aliquid credo salutavi, post etiam iussi valere cum me exiens e sua villa numquid vellem rogasset. hunc hominem parum gratum quisquam putet aut non in eo ipso laudandum quod laudari non laborarit? [3] sed redeo ad illud. noli putare mihi aliam consolationem esse huius ingentis molestiae nisi quod spero non longiorem annua fore. hoc me ita velle multi non credunt ex consuetudine aliorum; tu qui scis omnem diligentiam adhibebis tum scilicet cum id agi debebit, cum ex Epiro redieris. de re publica scribas ad me velim si quid erit quod +operare+. nondum enim satis huc erat adlatum quo modo Caesar ferret de auctoritate perscripta, eratque rumor de Transpadanis eos iussos iiii viros creare. quod si ita est, magnos motus timeo. sed aliquid ex Pompeio sciam.