Letter 1115: Scripture speaks with precision to those who read carefully.

To Epimachos the Reader [anagnostes, a junior clergyman appointed to read Scripture aloud in church]. On the one entrusted with the five talents and the one entrusted with the two. Since you said: Why was it that the man who received the five talents and doubled them, and the man with the two, both met with the same approval? — I reply that it was fitting. For it was not the slackness of the one nor the eagerness of the other, but the size of the deposit that made the difference, a deposit which the master gave in proportion to the capacity of those who were to work with it. Fittingly, then, the praise is the same, even if the return is not the same.

Εἰς τὸ· «Ὑμεῖς ἐστε σῶμα Χριστοῦ.» Ἐπειδὴ γέγραφας· Τί ἐστιν· «Ὑμεῖς ἐστε σῶμα Χριστοῦ, καὶ μέλη ἐκ μέρους»· οἶμαι, ὅτι ἐπειδὴ οἱ μὲν ἅπανταχοῦ τῆς ὑφ’ ἡλίῳ Ἐκκλησίας σῶμα Χριστοῦ, Κορίνθιοι δὲ μέρος ἦσαν τούτου τοῦ σώματος, διὰ τοῦτο ἔφησεν· «Ἐκ μέρους»· οἷον, Μέλος ἐστὶν ἡ παρ’ ὑμῖν Ἐκκλησία τῆς ἁπανταχοῦ. Ὥστε δίκαιοι ἂν εἴητε οὐ μόνον πρὸς ἑαυτοὺς (ἐστασίαζον γάρ), ἀλλὰ καὶ πρὸς πάντας τοὺς κατὰ τὴν οἰκουμένην ὁμοπίστεους ὁμονοεῖν, πᾶσαν διχονοίαν ἐκ ποδῶν ποιησάμενοι. ΡΑ΄. – ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΩ. Εἰς τὸ, « Ὑμῖν ἐχαρίσατο ὁ Θεός, οὐ μόνον τὸ εἰς αὐτὸν πιστεύειν, ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν. Τὰ μεγάλα κατορθώματα μεγάλοις καὶ τὰ μέγιστα μεγίστοις (36) πόνοις κατορθοῦσθαι πέφυκε (37). Μή τοίνυν μικρὰ καὶ φαῦλα πράττων, οἵου τῶν μεγίστων ἐπάθλων τεύξεσθαι· μηδὲ τὸν ἀκίνδυνον καὶ ὑγρὸν ἑλόμενος βίον, ἔλπιζε ἐν τῷ μετώπῳ τῆς φάλαγγος λάμψειν. Τοῦ γὰρ κινδυνεύσαντος καὶ τρόπαια στήσαντός ἐστι καὶ τὸ ἀνακηρύττεσθαι. Εἰ δὲ τελευτήσειεν ἐν τῇ μάχῃ, τῇ μνήμῃ ἀτελεύτητος μένει (38), καὶ τὰ ἔπαθλα μείζονα ἕξει ἢ κατὰ ἄνθρωπον. Ὁ δὲ γενναῖος τοῦ Χριστοῦ στρατηγός, καὶ τὰ ὑπὲρ αὐτοῦ παθήματα στεφάνους εἶναι εἰκότως νομίζει, λέγων· « Ὑμῖν ἐχαρίσατο ὁ Θεός, οὐ μόνον τὸ εἰς αὐτὸν (39) πιστεύειν, ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν. » Ἵνα γὰρ παρῶ, φησί, τὰ μέλλοντα ἀγαθὰ, αὐτὰ τὰ πάθη, δι’ ὧν καὶ τῷ Δεσπότῃ κοινωνοῦμεν, μέγιστά ἐστι βραβεῖα, καὶ στέφανοι κάλλιστοι. ---LETTER CV. – ΟΦΕΛΙΩ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΩ. Περὶ δαιμόνων. Ἐπειδὴ θαυμάζειν ἔφης, πῶς τινες τῶν ἀλιτηρίων δαιμόνων δίκαιον ἠξίουν εἶναι τὸν θεραπευτὴν αὐτῶν, οἳ (40) δὲ τὰ ἄδικα δρᾷν πραττόμενοι ὑπέμενον· ἡγοῦμαι, ὅτι δίκαιον μὴν ἠξίουν εἶναι τὸν θεραπεύοντα, διότι θεοὶ εἶναι ὑπεκρίνοντο. Ὑπηρέτουν δὲ τὰ ἄδικα, διότι πονηροὶ γεγόνασιν ἐκ προαιρέσεως. Ἐπειδὴ γὰρ ᾔδεσαν πολλοὺς τῶν ἀνθρώπων τὴν ἀρετὴν τιμῶντας, τοὺς φιλαρέτους ἀγαπᾷν προσποιούμενοι, ἵν’ ἀγαθοὶ νομισθεῖεν εἶναι, μετ’ οὐ πολὺ ταῖς ἐναγέσι πράξεσιν ἤλεγχον ἑαυτῶν τὴν ἐπὶ τὰ κακὰ ῥέπουσαν διάνοιαν. ---LETTER CVI. – ΕΠΙΜΑΧΩ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. Περὶ τοῦ τὰ ε΄ καὶ τοῦ τὰ β΄ τάλαντα πιστευθέντος. Ἐπειδὴ ἔφης· Διὰ τί ὁ τὰ πέντε τάλαντα λαβὼν, καὶ διπλασιάσας, καὶ τὰ δύο, τῆς αὐτῆς ἔτυχεν (41) ἀποδοχῆς· φημί, ὅτι εἰκότως. Ἐπειδὴ γὰρ οὐχ ἡ ῥαθυμία τούτου, οὐδὲ ἡ προθυμία ἐκείνου, ἀλλ' ἡ τῆς παρακαταθήκης ποσότης παρεσκεύασεν, ἣν πρὸς τὴν δύναμιν τῶν ἐργασαμένων δέδωκεν ὁ δεσπότης· εἰκότως οὖν ὁ ἔπαινος ὁ αὐτός, εἰ καὶ μὴ ἡ πρόσοδος ἡ αὐτή.