Letter 22

From: Ennodius of Pavia, bishop and writer To: Pope Symmachus Date: ~510 AD Context: Pope Symmachus, letter 24 (actually a letter FROM Ennodius TO Symmachus); Ennodius of Pavia [Magnus Felix Ennodius, bishop and prolific writer] writes commending a distinguished young man to the pope's attention and care. Ennodius to Symmachus. One does not petition ineffectively who commends strangers to the father of all. I come to you therefore — you who have been made the father and patron of all who are separated from their homes — commending to your apostolic care a young man of distinguished family and outstanding character whom distance from his native place has placed in need of exactly the kind of paternal support that your office makes you uniquely able to provide. I ask you to receive him into your household and your confidence as someone whose personal qualities warrant the reception, and whose connection to those who have served the church faithfully in his homeland gives him a claim on the church's generosity. The world has become a place where the connections between persons and places are frequently broken — by war, by poverty, by the general disruption that has been the condition of the Western church for a generation. The role of the bishop of Rome in maintaining the bonds of Christian community across these disruptions is one that I have always admired and that I call on now. I commend him to you without reservation. Ennodius of Pavia, your devoted son in the faith

Eunodii ad Symmachum papam. Beatum sublimem adolesceniem ponUfici parenti omnium insimusi. p.1 Ennodius Symmacho. Non inefficaciter poscit, qui parenti omnium peregrinos imsinuat Nobilibus generalis debetur assertio^ maxime apud eos^ qoi beneficia tribuunt non rogati. Beatum sublimem adolescentem , praesentinm bajulum; si corona vestra dignanter accipiat^ praeclarum juxta mo- rem pontificis omat officium. Est enim; qui gratiam ^ vestram et natalibus et moribus mereatur. Sufficit dignis stricta laudatio. Nunc servitiis salutationis exhibitis rogO; ut me amantem vestri crebri relevetis promulgatione colloquii. No t 1 1 1 a eplstolaram non exstantlum, quae ad s. Symmachain papam attinfnt. I. a. 498 — 500. Symmachi ad Ennodium de expensis in aula Theodoriei regii faciendis cautio. [R(l.] Iii irisli cerlamine. quod Syniniaciius initio pontificalus ciun adversariis snsti- nuil, saepc ad aulaui Theodorici regis recurrenduin, ibique ut moris variae ei* pensae faciendae erant. £o niodo episcopus ut videtur Nediolauensis plus quadria- gcnlos auri solidos certis potentibus erogavit, fidem dicente Ennodio diacoao. (Jui ad id litteras sancii papae se habuisse teslatur (epist. Ilf, 10), guibus Hle jussity quidquid opus esset fieri, cum (Ennodii) debere securiiale ccmpieri, 0»** propter hic quidem , quum repeteretur auruin , Luminosum vinim sablimem toac Romae degentem et llormisdam Dioscorumque diaconos , ut pro restituUone apn^ pontificem agerent, rogavit (epist. III, 10, VI, 16 et 33). Quo autem potissiMB tempore sponsio ista pontifids facta sit, num statim in initio pontificatiis aa posln schismate renovato, ubi non miuus regale praesidium saepe deposcebaiur ( Blanch.), definiri non potest. Utique inter annos 498 et 506 ponenda est. n. a. 499 — 500. Symmachi ad Anastasium imperatorem pro caihoiicis talibus intercessio. Frequenti fama de cathulicorum in Oriente persecutionibas molus apud Anastasium imperatorem intercessit, vulgatum fuisse^ quod liic iitari manu compelleret eos^ qui se a contagione perfidorum multis l EPISTOLAE 23. 24. — NOTITIA EPIST. NON EXSTANT. N.I— VI. 735 ahsiinere delegerint^ vi et armis in praevaricatae communionis consoriia de- iestanda (Symm. epist. 10 n. 11). Quod quidem roox post ^nitia pontiGcatus sui factum esse ipse Symmachns innuit. m. cuino 500 aesi. temp. Aeonii Arelaiensis ad Symmachum de differentia qua- dam inter ecclesias Arelaiensem et Viennensem oborta relatio. Mox post sedatum primum schisma per Crescentium presbyterum litterae ab Aeonio Arelateusi episcopo Romam delatae sunt, quibus luctamen inier Arelaten- sem et Viennensem ecclesiam aliquod de ordinandis episcopis in vicinis oriri nuntiabatur: illa re videlicet faciente ^ quod sanctae recordationis Anastasius papa tracians confusionem provinciae aliqua contra veterem consuetudinem jusserit observari. Rescripsit Symmachus antiqui juris strenuus assertor III Cal. Octobris anni 500 (epist. 3). Quare quum proprius internuntius litteras illas Aeonii traustulisset , ipsas vix prius aestivo tcmpore ejusdem anni scriptas esse constabit. IV. anni 501 initio. Symmachi ad Theodoricum regem de congreganda synodo litterae asseniientes. Quum initio anni 501 advcrsarii Symmachl denuo conspirare coepissent et apud Theodoricum regem omncm lapidem rooverent hicque de colligenda syuodo cogitaret quae rem cognosceret, ipse quoque papa in colligOfida synodo volun- tatem suam litteris demonstrare propcravit. Quae quum praefatus rex in cou- gregata mox post festivitatem paschalem anni 501 synodo episcopis jam propo- neret (Symm. epist. 5 n. 2), littcras illas circa initia anui 501 scriptas esse apparet. V. anno 501 circ. init. Aviti Viennensis episcopi ad Symmachum papam contra sedis suae deminutionem exceptio. Anno 501 a. d. III Idus Octobres Symmachus papa ad Avitum Viennensem hoc modo scripsit : Non debuit caritatem tuam offendere , quod ad fratrem et coepiscopum nostrum Aeonium nuper rescripsimus. Non enim juri tuo prae- Judicatum fuit etc» (Symm. epist. 5). Unde Avitus generatim certior factus de papae epistola ad Aeonium directa (Symm. cpist. 3), quae Anasttisii decessoris concessum privilegium in quaestionem vocare videretur, apud illum contra mu- nuisse videtur, ne sedis suae jura minuerentur. VI. anno 502. Libellus schismaticorum adversus synodum Palmarem, sub titulo: adversus synodum ahsolutionis incongruae. 1. Quum synodus Palmaris Symmachum ab illatis criminationibus prorsus imoiunem et unum legitinmm pontificem declarasset, adversarii libellum adversus synodum ahsolutionis incongruae vulgarunt. Quem Ennodius tunc diaconus Tici- nensis» vir vitae integritate non minus quam eloquentiae laude conspicuus et Syni- macho in pnmis carus, lihello apologetico minutatim gradatimque insistendo re- fulavit, unde ejusdem incriminationes satis plane colligere licet. Primum igitur obtrudebant: non omnes sacerdotes regis ad concilium ad- scivit auctoritaSj nec omnes in judicalione senserunt (ed. Sirmond. Opera varia I, 974). Adversarios enim papaeRomani dici non dehuisse volebant, quiprae- dictum prolatis petitionibus accusahant^ quum tamen eos isto nomine prae- eepia regia non vocassent ad synodum. Tesiis est Romana civitas, emphatice addebant, si omnes episcopi senes et dehiles convenerunt. Deinde iteratas con- sullalioues episcoporum luordenlcs subdiderunl, ex praeceptis regiis evocations causam fuisse jam cognilam^ et Italiae stimma moderantem non ftdsuipM de novo nrgotio consulendum: plus chartac el scriptioni religionis dMm^ quam praesentiae principali. Exhinc digrcssi, ne regis et virorum honestonuii omnium gratinm laederc vidercntur, honarum rerum in illo laudarunt affectm, ct plura texuerunt verba, quibus se summe colere innocentiam testartttor (I. c. 975). 2. Mo\ nddiderunt, in ipso illo judicio contra apostolumimpugnatoretmm pontificis non auditos^ qui coelestis mandati mcmorcs partem suam a consortio adulterii (hoc cnim inter nlin crimineetiamSymmnchum arguissevidentur)^M«x^ runt: immo crimcn i$tudquodammodoapprobatum,quiammmim6ti5o6;>c/ts,^ non excluditur, approbatur, Simul cpiscoporum libertaleni. qui suggessenot |»- pam dcbuisse synodum convocarc, tamqunm rcgi contumeliosam taxantes aliegaroDt, oblocutos sacerdotes praeceptionibus^ ac quoddam sacrilegium esse, nudi ali- quid de ierreni domini jussione scntin, opponcndo: quis regi debmt dicere, papam oportuisse sgnodum convocare? Certe quod in hac parte consiat exemplum? Illum praecipuCy qui criminosis muitorum propositionibus ja jacebaty quem hoc fuerat damnare quod argui, cui praerogativam codilMi p . adscriptam hostium^ suorum oblocutio jam tidisset? Peccatori dicii Deu$: vj 10 1-^^^^^*^ ^^ enarras justitias meas?*^ Prohibetis igitur, per apostropheo eosdem episcopos compellabant, quia papa beuti Petri apostoli vicarius aesiimattir^ archiatrum ejus corpon a/ferre medicinam ; quomodo vos animae ejits cm- lionem exhibrre renuetis? Tali modo, irridebant, beatum Petrum a DmM cum sedis privilegiis rel successores cjus peccandi judicatis licentiam sittct' pisse. rontra cjusmodi pracsumptionem sibi ipsis coelestem gloriabantur poidi' tiam su/fragio essc, quod ad praesidium heati apostoli adjutricem dexters» commodarent, Cur denique, addebant, ad principem conrenistiSy si audirinw licebat impetitum? (1. c. 976 et 977). 3. Deinde ut Symmachum dignitatem ipsam pontificiam tuni jam perdidisse demonstrarent , eum Esau comparnbant, qui senioris naturae bene/icium ttmus rihi commutatione perdidisset et primogeniti canam dignitatem amisisset fn- rihus ohsequendo. Quod idem ut ipsos episcopos quoddammodo agnovisse osIcb- derent, vera est, inquiebant, episcoporum assertio, sedis apostoiicae praesidf* minorum nunquam subjacuisse sententiae: cur igiluv ad Judicium distrieti conventione prodtictus est? (1. c. 978). Deinde concilii de rejiciendis accusat*' ribus inhabilibus sententiam latius perstrinxisse videntur. Cui addebaot: ct/rptr' sonae Jussae sini praesentari, quas saepe imperialis flagiiasset auctoriiaS^ ad defratidationem genii pertinere ejus, qui nunc in sede aposiolica qtiasi «> qtiadam arce consistit. Utque nmplius admittendos etiam ser\ilis coiiditiotf testes evincerent, adducebant, ipsum Dominum et Redemptorem nosirumsertt rum subiisse Jttdicia^ et coeli operatorem partictdae cuidamsponie subjacuistt .Tos.5,3. '^rr<?nae, dum testatur et loquitur: ^yhomo Juda et qui habiias Jerustit^ judicate inter me et vineam meam^\: hoc etiam beatum Petrtimy hoc Pad^ apostolum non horruisse ; Samuelem etiam prophetam mirificttm de conscie^ tiae suae serenitate vulgi implorasse testimnnium; atque cjusmodi aliaquoq* (ex. gr. snncti Athanasii) cxempla adjecisse videntur (I. c. 980). I>einde ut poit»' Hciorum ad antiquas traditiones tippellalionem refuuderent, ergo, ajebant. Mafl a vobis Jejunia et Elisaei miracula, quae egit dum mortuum stiscitariiy ^ annosa tantum sectamini^ condemnantur. 4. Ad novam criminationem transeuutes recluserunl: quare papa P»i exempm instituto praecedrntis stjnodum convocavit^ ut de criminum ejas ^ Jectione cognosceret? (I. c. 981); arguebantque syuodi patres falsitaHSj W* NOTITIA EPIST. NON EXSTANT. N. VI — Vll. 737 Upe quae in praefato negotio scripta sunt, dicerent postulata (I. c. 982). le slylo splcndidissiiiio Symmachus nrguebaliir, quare conventionem praeve- r cum populorum coctibus cxamcn intravisset^ et postea judicia, quum evo- ? quater fuisset^ sprevisset: imprimis, quod mulierum turbac cum praefato tdicia convenisscnt , urkmis colorihus persequebanlur (I. c. 983). Indicta ^ Uy derelictis dcfcnsoribus papa dcccssit^ addchanl, fori cl plalearum deindc pla proponcntes. Quis aulem cumy pcrorahanl, tyidit cum accusatoribus uperta ut ajunt pugna confligere? Quomodo^ ex alia parte patribus synodi >brabant, de causa vel qualitatc ejus primitus tractabatis^ quum nccdum fet syjiodus firmitatem * Jmmo, replicid)ant, ipsos venerabilcs Laurentium Irum episcopos a communione papae se suspendisse (I. c. 9^5). Ut amplius arent syiiodum demum consensu papae firmitatem adcptam, ergo, inquiehant, iiia sacerdotum ecclesiasticis icgibus quotanuis decreta pcr provincias^ praesentiam papae non habent , valctudinem perdiderunt ? Suraraoperc erea laesum principem, quare patres synodi attributum visitatorem contra siasticas regulas prima voluissent fronte disccdere^ ct nihil amplius lice- unc vitiis^ ne duresceret lolium^ ne profana messis nulla disciplinae antc ritatem succisafalcc decumbcret^ et putaretur licere quod judices non ve- 1/ (I. c. 986). Nam ipse visitatorcs ei aliis episcopis dedit^ et justum est, cti sui lege teneatur (I. c. 988). Deindc excessus Symmachi taxantcs (I. c. . saltem ut Ule ad cxemplum Eulalii et Bonifacii una cum Laurenlio cxpelle- postulasse videntur. Denique fidem ipsam patrum synodi verc ridiculc arro- tentahant. Quod dixerunt illi causam Symmachi Dei ipsius judicio commit- ira, ^yqui potest corpus occidere et animam mittere in gehennam^^, a fide a, objurgabant isli. tenuerunt^ resurrectionem corporis non credentes. nnis etiam apostoli scripta violata essc, jaclabant, quia cx verbis ejus dictum nodo: ^^sidicamus, quia peccatum non habemus^ mendaces sumus et as in nobis non esi^*^ (scil. loco verborura „wo5 ipsos decipimus''^ ibi j)ositura idaces sumus^^; 1. c. 991). 5. Quae potissiraura criraina Syinraacho ipsi irapingchant, Ennodius vix Icvi- ignificat. Accusabant ejus malitiam: fornicationcra etiara illos ci ohjecisse. er ea quac n. 2 attuliraus, haec quoquc probant, quod docuissc raeraorantur, icantibus neminem esse miscendum : saccrdotes, qui cjus consortiura suhiere, i obsoleta comparaios communione el reos culpabant (I. c. 992). Plura ttionuni istaruni capita Ennodius silentio damuanda scpeliri aperte dixit. iV-o- r/menira, ait, dat facinoribus, qui ventilationem ipsorum multiplici ad s posteras relatione transmittit. Multa enini ibi fuerunt codem Ennodio , quae ita faeculentis ulnis peccandi amor amplectebatur, ut fiercnt in- 2 memoratu. Plura levitas dchonestat, addit idem auctor, dum subductis 'erantur verha vestra ponderibus, ei de religionis causis elocutio ventosa ^onitur auris congruam sorlita gravitatem: quac in palearum abundantia esi horreis illatura de trilico^ dum infoccundam frugibus culmorum par- ubertatem^ et spem de herbae luxuria mcntitur agricolis, de quibus nihil ' ventilabra reperiunt igni debiia iticendioquc peritura (I. c. 991). Quarc i alii dcsint foutes, amplius dici non potcst. VII. • 506. Symmachi ad Theodoricum regem de restituendis ecclesiarum titulis petitio. Ouum Laurenlius ad Urbcm veniens per annos circiter quatuor Romanam ssct ecclesiam^ ad idtimum Symmachus petitionem r/'^/ (Thcodorico) per wum Alexandrinum diaconum dcstinavit, adsercns tnagnum sibi prac- STOLAK ROMAN. PONTIF. I. 47 judicium fieri et tnaxime de tiiulis ecclesiarum , quos intra Urbem latirfntius obtinehat (anonyrn. Blanchin. npud Nuratori scriptor. rer. Ital. III, 2 col^lV Quae lcgatio ipsius onni 506 initiis facta esse suo jure ponetur. vni. mox posi ann. 506. Anastasii imperatoris adversus Symmaehum tnrfcttva. Mox quuin Symmachus exstincto schismate iu plenam concordiam cum seDali Romano rediisset, Anastasius imperator lihellum contumeliarum et maledictorw plenum vuigavit» ita ut pontifex silere nefas duceret (Symra. epist. 10 n. 2 el 5). Ubi eum Manichaeum esse conviciabatur nec ordine consecratum (1. c. n. 6 el 7), et in pcculiare opprobrium vcrtit, quod conspirans cum illo senatus ipsum ex- communicaverit et male tractaverit (I. c. n. 10). Cui ponlifex epislola 10 re- spondit, ferc in niodum libelli^ ut ipsc ait, promenda coiligens, nec lamen ad- versaHi vestigia amplius prosequens. IX. Alvini et Glafirae illustrium ad Symmachum de dedicanda m fwnd» Paciniano basilica beati Petri peiitio, Narrat Anastasius in vita Symmaclii: Rogatus abAlvino etGlafira illustnhns basilicam beati Petri in fundo Paciniano dedicavit, Quam petiUonem sewit scriptis factam haud immerito sumpserimus, ita plus de ea dicere non valeinos. X. Cunstituit Symmachus, uf omni die dominico et natalitiis martynm hymnus angelicus diceretur, id est ^Gloria in exceisis Deo^^. {kwh stasius vit. Symm.) XI. Decreta Synimaeho falso adscripta. 1. Synodus, quae fcrtur post consulatum Avieni (a. 503) ante conft nem beati Petri apostolorum principis habita esse et Symmachi synodus qmnU appcliari solet, (ap. Hard. coll. conc. II, 983, Mansi coU. conc. VIIl, 295)« dt, merus Pseudo-Isidori foelus; conf. Ballerin. de antiqu. collect. III c. 6 $ 2, Kifll: de fontihus ct consilio Ps. Isid. p. 76, et supra monita praivia pag. 90 ss. 2. Synodus , quae apud beatum Petrum a Symmacho papa congregaU d sexta vocatur (apud Hard. coll. conc. II, 989. Mansi I. c. VIII, 295}, ex ^Bsdoi . Ps. Isidori merce profecta. Gonferantur monita praevia supra pag. 90 i 3. Symmachi ad Lanrentiiim Hediolaneniem arehtopisoopinB» a Fi ] Isidoro ct oonciliorum cditoribus (apud Mansi I. c. VIII, 210), apud MigDe palr. i lat. LXII, 52 ad Maximum Patavinum inscripta, cujus initium ^^Prodit rdigi$' sae*\ nihil aliud est quam Ennodii oratio (Ennodii op. ed. Slrmond. p.473). Conferaulur monita praevia, supra pag. 102. 4. Symmaohi ad Theodomm Lanreacensis eccleiiae ardhiq^iiMOin ^Diebus vitae tuae*'^ (Mansi 1. c. VIII, 228, Migne 1. c. LXU, 72), 4{iu episoofS illi usus pallii indulgetur ad ostendendum eum magistrum et nrrfliYjjiJioys, ejusque s. Laureacensem ecclesiam provinciae Pannoniorum sedem fore me^ tropolitanam. I)e falsitate ejus confcrantur, quae supra in momtis pag. 103 dicla sunt. 739