Letter 52: Praise feeds vainglory; monks need rebuke, not flattery.

I am not writing you an answer to a letter, but a very great rebuke, because you wrote to me and stirred up in me an excess of vainglory. I was troubled when I read your praises, the provisions that feed vainglory. One should not write this way to people who have withdrawn from the world, loosening souls already sick with passions and in love with empty things. One must write the opposite: Sit in the desert, wretched soul. Worship God with fasting and prayer. Do not stare at the world that has hurt you in so many ways. Remember your old shipwrecks. Remember the robbers, how often they harmed you. Do not forget the sea and those savage waves. Do you not remember, when you were being brought into the harbor of self-control, how your ship sank with all the thoughts of your self-control? Do you not know what happened when your ship struck the rock of your hardness, its hull was pierced, the waters of resentment poured in and filled it, and all the cargo of your prayers was lost? Remember the smell of greed breathing from the throat and opening wide toward a multitude of desires. Remember how many shipwrecks the love of money brings about, and how many wars it kindles among people: chains, prisons, and a great variety of tortures. Looking at these, the blessed apostle rightly called love of money the root of all evils. And what can be said about the waves of vainglory, blasphemy, and pride, which sink the ship and drown the mind, its pilot? These and similar things should be proclaimed into the ears of those leaving the world, so that peace may be made in their wretched souls, which have been disturbed by many different demons. Whoever writes praises to someone who has withdrawn from the world is like a person throwing tow, brushwood, or reeds into a blazing furnace so that it burns even hotter. You wrote to me again that our enemies are attacking us. I am not afraid of human beings. I am afraid of Esau: that he may come and strike mother and children together, make my mind dead to knowledge, and leave it childless. I am afraid of the passions that attack under the cover of good things and make the mind forget the labor of prayer. For this reason, write rebukes rather than praises, medicines rather than sweets. Pray that I may escape the snares of vainglory and reach the harbor of Christ's knowledge.

Greek retroversion from Syriac transmission (Frankenberg 1912, TAN/TEI CC BY 4.0): ου γραφομεν σοι αποκρισιν επιστολης αλλα επιτιμησιν μεγαλην σφοδρα, οτι επεστειλας ημιν και εν ημιν υπερβολην κενοδοξιας επηγειρας· ηνωχλημαι αναγνους τους επαινους σου, τα δη οψωνια της κενοδοξιας. ου πρεπει ουτως γραφειν τοις του κοσμου αποχωρουσι και τας αυτων ψυχας εν παθεσιν αρρωστουσας τε και τα ματαια φιλουσας εκλυειν, αλλ' εναντιους τουτοις δει γραφειν λογους· καθησο εν τηι ερημωι ψυχη αλιτηριε θρησκευε θεον νηστειαι και προσευχηι μη ατενιζε εν τωι κοσμωι πολυ σε εν πολλοις οδυνησαντι, μεμνησο τους παλαιους σου καταποντισμους, μεμνησο τους ληστας ποσακις σε εκακωσαν, μη επιλαθου την θαλασσαν και εκεινω τα αγρια κυματα. ου μημονευεις εις τον λιμενα της σωφροσυνης καταχθεισα πως η ναυς σου εβαπτισθη μετα παντων των της σωφροσυνης σου νοηματων; ουκ οισθα τι σοι συνεβη οτε η ναυς τηι πετραι της σκληροτητος σου προσεκρουσθη τε και το κοιλον της νηος σου κατετρωθη και τα υδατα του κοτου εισελθοντα επλησεν αυτην και παν το φορτιον των σου προσευχων απωλεσε; μνημονευε οσμην πλεονεξιας απο φαρυγγος πνευσασαν τε και εις πληθος επιθυμιων κεχηνυιαν· μεμνησο ποσας ναυαγιας η αργυροφιλια κατεργαζεται και ποσους πολεμους εξαπτει εν τοις ανθρωποις πεδας και δεσμωτηρια και πληθος ποικιλων βασανιστηριων εις α αποβλεπων ο μακαριος αποστολος καλως ωνομασε την φιλαργυριαν ριζαν παντων των κακων . περι δε των κυματων της κενοδοξιας η της βλασφημιας η της υπερηφανιας την ναυν υποβρυχιον ποιησαντων τε και τον νουν τον κυβερνητην καταδυσαντων τι εστιν ειπειν; ταυτα και τοιαυτα πρεπει κηρυσσειν εις ωτα των του κοσμου εξιοντων ωστε ποιειν ειρηνην εν ταις αθλιαις αυτων ψυχαις υπο πολλων και διαφορων δαιμονων τεταραγμεναις. ος γαρ επαινους γραφει τωι του κουμου αποκεχωρηκοτι ομοιος εοτι τωι εις καμινον πεπυρωμενον η στιπτυον η φρυγανα η καλαμας ριπτοντι ινα μαλλον εκκαυσθηι. γεγραφας δε μοι παλιν ως οτι οι πολεμιοι ημιν πολεμουσιν· εγω δε ανθρωπους ου φοβουμαι φοβουμαι δε Ησαυ μηποτε ελθων παταξηι με και μητερα επι τεχνοις και τον νουν μου νεκρον τηι γνωσει ποιηι και ατεκνον κατεργαζηται την φρονησιν μου των της αρετης καρπων στερηθεισαν, τους δε αισθητους πολεμιους ευεργετας καλω ως παιδευτας οντας της κενοδοξου μου ψυχης δια των ονειδισμων αυτων· τοις γαρ με ατιμαζουσιν ουκ εγκαλω και ουκ απωθεω απ' εμου τον ιατρον των ψυχων υγιειαν μοι δια καταδεσμου ατιμιας προσαγοντα· οιδα γαρ τι συμβαινει τοις προς τους ιατρους διισχυριζομενους πως ιμασι συνδεονται και παρα το θελημα αυτων τεμνονται. πλην τουτο πεποιθοτως οιδα οτι οι την θεου εκκλησιαν σχιζοντες μακραν εισιν απο καθαρων προσευχων· εαν γαρ αδικουντες ονομαζωνται οι των νοι αντιπαλοι καιρωι προσευχης σκοτιζοντες δι’ εγκληματων τον ανεγκλητον τι δη ποιησουσιν τοιαυτην προφασιν ευροντες; σε δε πειθω ινα μακρυνηις απο τοιουτων πραγματων και μη ποικιλοις λογοις αχθηις· ουτος γαρ ο κοσμος κακος εστι ει δε τεταρακται μαλλον αυτον φευγωμεν. εγω ομου τιμην τε και ατιμιαν φοβουμαι την γαρ τιμην κενοδοξια διαδεχεται την δε ατιμιαν κοτος ταυτα δε τα παθη εκατερα αλλοτρια της ειρηνικης καταστασεως. αποδοκιμαζω τους την νηστειαν μονον φιλουντας υπο λογισμων γαστριμαργιας ουκ αμαυρουμενους (?) αλλα φιλαργυριαι και κοτωι και οργηι και κενοδοξιαι και υπερηφανιαι τα νοηματα καταδυντας. μη αρα γενεσθω αδιακριτος δεομαι σου μηδε οιου οτι νηστευοντες μονον την θεου γνωσιν δεχονται· αφ' ενος γαρ ζυγου ου τελειουται ναυς ουδε απο μιας πλινθου οικος οικοδομειται. ο γαρ σκοπος του μοναχου μη ενος νοηματας λυσαντα τον νουν αυτου μεταναστραφεντα αλλωι προσδειν αλλα καθολως τον νουν των ακαθαρτων νοηματων ελευθερουν τε και εμπροσθεν Χ. καταστησαι. οι πνευματικοι πατερες ουχ ως πολλων προστατουντες πατερες ονομαζονται· ει δε μη και τους τριβουνους εξην ονομασαι πατερας· πατερες γαρ εισιν οι εχουσιν δομα πνευματος και πολλους εις τε αρετην και εις γνωσιν θεου γεννωσιν. εγω δε ιδων οτι αιτιαι (πφοφασει) λογου πολλοι συναγονται της γαστριμαργιας τε και οργης ουκ εγκρατεις και τηι προσευχηι ου προσκαρτερουντες επαυσαμην λεγων... Syriac transmission available in the linked TAN/TEI source. The complete corpus is Syriac-transmitted; Greek survives only fragmentarily, so this display text is a retroversion witness.