Letter 28: Two clergymen of the church of Grumentum — Silvester and Faustinianus — have tearfully complained to Gelasius that...

Pope Gelasius I to Bishops Crispinus and Sabinus (c. 496). Two clergymen of the church of Grumentum — Silvester and Faustinianus — have tearfully complained to Gelasius that their master withheld from them the freedom which had been granted them by their owner. Gelasius commits the investigation of their claim to freedom to Crispinus and Sabinus, to be decided according to divine and civil law. He instructs the bishops to hear the case promptly and to ensure that justice is done in accordance with both ecclesiastical and imperial law.

Gelasii papae ad Crispinum et Sabinum episcopos. ^96*) t5. Duo9 elericos de libertate sua petitos cognitioni illorttm episcoporum secundum leges divinas et publicas addicit. Gelasius papa Crispino et Sabino episcopis. Silvester et Faustinianus ecclesiae Gnmientinae^) clerici lacrj- mosa nobis insinuatione conquesti sunt, libertatem sibi domini sui benignitate concessam haeredum ejus oppressioue pulsari, sibique in dericatus officio pene a cmiabulis servientibus, etiam manumissore presbyteri honore decoratum ad fundi sui ecclesiam revocare, iion ut solitum •ervi ministerium impendat, sed ut sacra missarum mysteria ibi cclebret. ») Origiuariorum fit mentio tum in novella Valentiniani III (ed. Haenel. tit. 34 § 6, tum in novella Majoriani tit. 7 § 7, maxime vero cod. Justin. lib. 11 tit. 46. Ibi autcm leg. 11 Arcadius et Honorius imp. constituunt: Originarios coioHOS nuliis privilegiis, mdla dignitate, nuUa census auctoritate excusari praecipi- r, sed amputatia omnibu^, quae aliquoiies per gratiam sunt elicita, domino t^el fundo reddendos. Dli originarii dicebantur, qui ex adscriptitiis colonis in ipso solo nati, ncc sine terra, in qua nati erant, ncc sine gleba vendi potcrant, ut libro ac titulo proxime dtatis Icg. 7 et 15 docetur. ') Ex praescripto legis superius in epistola 20 relatac, ad quam Gelasius dec^eta definitioneBque suas accomodarc solet, satis ois orat, vicarios sui loco «if&cere. At Gelasiufl hanc eis optionem idco non porniittore so declarat, quia contradictione praeeunte non legitime creatos censebat. (a. 494 vivente in eodem actu nihilominus constitutis, divinis mysteriis im- *^ pendere servitium non licere: quum si petitionem veritas subsequator, contra patris et auctoris^) sui factum venientibus, ut indignis, hae- reditas legibus auferatur, nec eis liceat haereditatem capientibus contra auctoris sui prosilire judicium. Et ideo, fratres carissimi, quoniam se etiam ab archidiacono dictae ecclesiae queruntur oppres- sos, qui per eorum absentiam moderatoris judicium promisit eos esse secuturos calcatis omnibus rationibus, atque^) contra leges divinas et publicas pulsatis forum suum putavit auferri; in yestro judicio, quisquis*) ille est qui clericum lacessit, adveniat: ut Eccle- siae jura^ quae vetusti principes assidua sanctione firmaverint, im- petitis clericis non negentur.