Letter 28: It goes beyond all audacity to make theological pronouncements when your life contradicts the faith you claim to uphold.

Isidore of PelusiumDomitios|c. 395 AD|Isidore of Pelusium|AI-assisted
education booksmonasticismproperty economics

To Eusebios the Bishop. That the priesthood is awe-inspiring and hard to attain. Desire for many things arises in many people, but it does not accord with their plans, since those things are unattainable. For not everyone who wishes attains kingship, nor wealth, nor the marriage he desires. If, therefore, as you say, Zosimus shamelessly forces himself into the mysteries of God, let him learn through your exactness that the temple of God is closed to lepers until they have wiped away the defilement of their disease. To Soranos the Count. Concerning the holy communion. Communion is a participation in the divine mysteries, which demands purity of both soul and body from those who partake. Therefore, whoever approaches unworthily brings judgment upon himself, not because the mysteries are harmful, but because the unclean disposition of the recipient turns what is healing into condemnation. For just as light is beneficial to healthy eyes but causes pain to the diseased, so also the holy communion benefits the pure but condemns the defiled.

AI-assisted translation — This translation was produced with AI assistance and has not been peer-reviewed. See the 19th-century translation or original Latin/Greek below for scholarly use.

Latin / Greek Original

ΚΗ. – ΕΥΣΕΒΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ.
"Οτι φρικτὸν καὶ δυσέφικτον ἱερωσύνη.
Πολλῶν πολλοῖς ἔρως ἐγγίνεται (28), οὐ συνέρχεται
ταῖς βουλαῖς, ὡς ἀνέφικτος. Οὔτε γὰρ βασιλείας πᾶς
ὁ βουλόμενος ἐφικνεῖται, οὔτε περιουσίας, οὔτε συ·
ζυγίας ἧς βούλεται. Εἰ τοίνυν, ὡς φὴς, καὶ Ζώσιμος
εἰσφρῆσαι ἑαυτὸν τοῦ Θεοῦ μυστηρίοις ἀναισχύντως
βιάζεται, μαθέτω διὰ τῆς ἀκριβείας σου, ὅτι λεπροῖς
ὁ τοῦ Θεοῦ ναὸς ἀποκλείεται, μέχρις ἂν τὴν τοῦ
πάθους λώβην ἀποσμήξωνται.
ΣΚΗ. – ΣΩΡΑΝΝΟ ΚΟΜΗΤΙ,
Περὶ τῆς ἁγίας κοινωνίας.
Κοινωνία κέκληται ἡ τῶν θείων μυστηρίων μετά-
ληψις, διὰ τὸ τὴν πρὸς Χριστὸν ἡμῖν χαρίζεσθαι
ἕνωσιν, καὶ κοινωνοὺς ἡμᾶς τῆς αὐτοῦ ποιεῖν βασι-
λείας.
ΚΗ. – ΖΩΣΙΜΟ, ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ, ΑΝΑΤΟΛΙΩ,
ΚΑΙ ΜΑΡΩΝΙ ΔΙΑΚΟΝΟΙΣ
Εἰ τοῖς φιλαρέτοις τὸ μετριοπαθεῖν πρέπει
(τοῦτο γὰρ καὶ τὰ ἄλλα πλεονεκτήματα κοσμεί τε
καὶ φαιδρύνεϊ), τοῖς ἁμαρτωλοῖς τὸ ταπεινοῦσθαι δῆλον
ὅτι συμφέρει. Ἐπὶ τίνι γὰρ καὶ ὑψηλὰ φρονήσειαν,
ΙΔ΄. ΜΑΡΚΙΑΝΩ.
Ἔδει τὸν φιλόσοφον κατ' οὐδένα τρόπον ἑαυτὸν
ἐλευθεροῦν ἐν κριτηρίοις. Τί ἄν τις εἴποι τὸν
ΣΓ'. – ΗΣΑΙΑ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗ.
“ὅτι ἀθάνατος ἡ ψυχή.
Συγγνώμην οὔτε έχεις, οὔτε ἕξεις, εἰ τοῖς αὐτοῖς
ἐπιμένοις. Εἰ δὲ μεταβάλοις (5), καὶ τῆς μανίας καὶ
τῆς λύττης ἀποπαύσοιο, ἀπολαύσειας ταύτης. Τὸ
γὰρ ἀκριβὲς ἡ θεία ἀγαθότης νικήσει. Εἰ δ' οὐκ
οἴει κρίσιν εἶναι, ἄκουε Πλάτωνος λέγοντος· «Εἰ
μὲν γὰρ ὁ θάνατος τοῦ παντὸς ἀπαλλαγή, ἔρμαιον
ἂν ἦν (6) τοῖς κακοῖς ἀποθανοῦσι, τοῦ τε σώματος
ἅμα ἀπηλλάχθαι καὶ τῆς αὐτῶν κακίας μετὰ τῆς
ψυχῆς. Νῦν δ᾽ ἐπειδὴ ἀθάνατος φαίνεται οὖσα,
οὐδεμία ἂν αὐτῇ ἄλλη ἀποφυγὴ εἴη κακῶν καὶ σω-
ΚΗ. – ΑΦΘΟΝΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ.
Ἀπὸ τῶν ὁμολογουμένων τὰ ἀμφίβολα χρὴ κρίνεσθαι, οὐκ ἀπὸ τῶν ἀμφιβόλων τὰ ὁμολογούμενα. Οἷόν τι λέγω · ὁπηνίκα ἀπὸ τοῦ Βαβυλωνίου τὸ ὄναρ τῆς εἰκόνος ἀπέπτη, καὶ ἐζήτει μαθεῖν οὐ μόνον τὴν ἑρμηνείαν τοῦ δειχθέντος, ἀλλὰ καὶ αὐτὴν τὴν ὄψιν, καὶ πάντες ἠπόρησαν, τότε ὁ Δανιὴλ οὐ πρῶτον τὰ ζητούμενα ἔφη, πρὶν περὶ τῶν δήλων ποιήσασθαι τὴν ἐξήγησιν· τὰ γὰρ κατὰ διάνοιαν αὐτῷ βουληθέντα ὑφηγησάμενος, ἀξιόπιστον ἑαυτὸν καὶ ἀνύποπτον περὶ τῶν ἀμφισβητουμένων, καθίστη. Ἡ γὰρ περὶ τῶν ὁμολογουμένων διδασκαλία, τὴν τοῦ πλάτεσθαι τὰ λεγόμενα κατηγορίαν ἀνῄρει.
ΚΗ΄. – ΑΣΚΛΗΠΙΩ ΣΟΦΙΣΤΗ.
Περὶ τοῦ αὐτοῦ.

Λανθάνουσιν. Ἑλλήνων παίδες, δι' ὧν λέγουσιν, ἑαυτοὺς ἀνατρέποντες. Εξευτελίζουσι γὰρ τὴν θείαν Γραφὴν, ὡς βαρβαρόφωνον (15), καὶ ὀνοματοποιίαις
ΚΗ΄. – ΤΩ ΑΥΤΩ
Δέον ἡσυχάζειν, ὡς οὐδὲν ἔνι ἄλλο τοιοῦτον γενέσθαι, ὡς δεῖ τοὺς ἀγαπῶντας τοῦτον διακονεῖν, οἷος τυγχάνει, καὶ εἶναι μὲν τοιοῦτος, οἷοί εἰσιν ἀεὶ τὰ αὐτοῦ κατὰ φύσιν διοικοῦντες.
ΡΜΕ΄. – ΙΣΙΔΩΡΩ ΚΟΜΙΤΙ
Κρεῖττον ἀδικεῖσθαι, ἢ ἀδικεῖν.

Related Letters