Letter 62: The strength of rulers is friendship with God.

Isidore of PelusiumRulers; and to Titianus|c. 397 AD|Isidore of Pelusium|AI-assisted
friendship

To Theopompos the Monk. A word spoken for the benefit of its hearers is a powerful word, rightly called a word, and having its model in God. But a word that ends in mere pleasure and applause is an echo upon bronze, filling the ear with loud noises. Either regulate your speech with dignity, preferring moderation to bombast, or know that you are a cymbal, suited to the stage of theaters. For the minister of God is not an entertainer seeking the approval of crowds, but a physician of souls whose words must heal rather than merely delight. The true preacher measures his success not by the volume of applause but by the depth of repentance and transformation his words produce in those who hear them. To Paul the Presbyter. Let your speech be seasoned with the salt of wisdom and the gravity of truth.

AI-assisted translation — This translation was produced with AI assistance and has not been peer-reviewed. See the 19th-century translation or original Latin/Greek below for scholarly use.

Latin / Greek Original

ΞΒ΄. – ΘΕΟΠΟΜΠΩ ΜΟΝΑΧΩ.
Λόγος πρὸς ὠφέλειαν τῶν ἀκουόντων γινόμενος,
λόγος ἐστὶν ἐνδύναμος, ἐνδίκως λόγος καλούμενος,
καὶ πρὸς Θεὸν ἔχων τὴν μίμησιν. Ὁ δὲ πρὸς τέρψιν
[μόνην] καὶ κρότον τελευτῶν, ἦχος ἐπὶ (60) χαλκοῦ
τοῖς μεγάλοις ψόφοις τὴν ἀκοὴν ἐνηχῶν. Ἡ τοίνυν
σεμνότητι τὸν λόγον σου ρύθμιζε, προτιμῶν τοῦ
κόμπου τὸ μέτριον, ἢ γίνωσκε κύμβαλον ὢν, τῇ
σκηνῇ τῶν θεάτρων ἁρμόδιον.
ΣΒ΄. – ΠΑΥΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ.
Ἐγὼ μὲν εὐαγὲς ἡγοῦμαι τὸ τοῖς θείοις πιστεύειν
χρησμοῖς, καὶ τούτοις ἔπεσθαι μετὰ (39) σπουδής,
καὶ μὴ τὴν ἄκακον φιλοτιμίαν τῆς Δεσποτικῆς ἀσφα
λείας προκρίνειν. Εἰ δὲ τις ἑαυτῷ τοσαύτην μαρτυ-
ρήσειε σωφροσύνην, ὡς μηδὲ συνεχῶς ὁρῶν βλάπτε
σθαι, μανθανέτω τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως τὴν ἀσθέν
νειαν καὶ τῶν θείων χρησμῶν τὴν ἀσφάλειαν. Τοὺς
ΞΒ΄. – ΤΩ ΑΥΤΩ
Εἰ πάντως καλῶς ἀπεφήνατο ὥς φασιν, ὃν τῆς ἀληθείας ἐπιλαθέσθαι ἔδει, τούτου δεῖ, ὡς οἶμαι, μηδὲν τολμᾷν βεβαιοῦν· ἀλλὰ ἵνα τὸν ἀεὶ κρεῖττον ἀνακαλυπτόμενον μὴ καταλιμπάνωμεν.
ΝΖ΄. – ΖΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ.
Κηλίδα, καὶ μίασμα, καὶ ἄγος, καὶ τὶ γὰρ οὐχὶ
τῶν προδήλων αἰσχρῶν ὀνομάζοντές σε τινες, ὦ
σχέτλιε Ζώσιμε, περιίασιν; οὓς οὔτε καιρὸς, οὔτε
τὸ πάθος ἐπιστομίσαι δύναται, πάντων μαρτυρούν-
των τῶν ἀκουόντων, ὡς ὀλίγα ἀντὶ πολλῶν, καὶ σε-
μνὰ ἀντὶ αἰσχρῶν φράζουσι. Σκόπει τοίνυν, ὅπως
τούτους ἐπιστομίσῃς· ἐπιστομίσεις δὲ, εἰ παύσοιο τῆς
ἀκορέστου ῥαθυμίας.
ΙΩΑΝΝΗ ΔΙΑΚΟΝΩ
Εἰ καὶ διδάσκαλοι καὶ πατέρες τῆς κολακείας ἀφω-
έμενοι, ὡς τὰ μέγιστα βλαπτούσης καὶ λυμαινομένης,
φόβον ἐπανατείνονται, οἱ μὲν τοῖς φοιτηταῖς, οἱ δὲ
τοῖς παισί· χρὴ καὶ ἡμᾶς, εἴγε σωφρονοῦμεν, μᾶλ-
λον τῶν ὑβριζόντων τοὺς κολακεύοντας ἀποστρέφε-
σθαι. Μείζονα γὰρ ἔχει λύμην τῆς ὕβρεως ἡ τοιαύτη
τιμὴ τοῖς μὴ προσέχουσι · καὶ δύσκολον ταύτου κρα-
τῆσαι ἢ ἐκείνου τοῦ πάθους.
ΡΟΘ΄. – ΑΝΔΡΟΝΙΚΩ
Χρὴ τὸ ῥεῦμα τῶν χειρόνων φυλάττειν.

Related Letters