Letter 9031: ...bears will shortly be brought from overseas.
Quintus Aurelius Symmachus→Unknown|c. 381 AD|Quintus Aurelius Symmachus
illness
From: Quintus Aurelius Symmachus, Roman Senator
To: A friend and officials (multiple letter fragments)
Date: ~381 AD
Context: Fragments of letters including a request about transporting bears for games, and advice to an official about the decayed state of the curia at Formiae.
...bears will shortly be brought from overseas. Please arrange suitable escorts, so that this addition may be applied to your earlier services. Farewell.
---
I am delighted by your diligence and judicial vigor, but the poverty -- or rather destitution -- of the municipal council of Formiae [a coastal town between Rome and Naples] cannot even bear the cure. For just as bodies worn down by long illness cannot endure harsh medicine, so a council thinned in numbers and reduced to poverty is destroyed by the severity of excessive correction. Take, then, the advice of a father who is not defending the council's failings but asking for moderation in the remedy. The public revenues must be considered, and the restoration of the summer baths must be weighed against the city's resources: if there is any surplus after other expenses, let it be directed to the cost of the project. More time must also be given for the restoration, lest [Text breaks off in source.]
17 ProserlDs] (F), Prosericius (i7j2
30 landis] (T^, om, {U) 31 reparauerit] /urettM, parauerit [11)
uere Fi*^, admonere F^ 34 occasionem F^ praetoriam F^
272 SYMMrACHI EPISTVLAE
F de transmarinis locis ursi proxime perferentur , couveuientia deceme praesidia, ut
prioribus officiis tuis liuius quoque cumulus adplicetur. vale.
cxxxvi (xmi. X) .
U Diligcntia tua et iudiciali vigore delector; sed ino|)/a vel potius egestas ordinis
J^ormiani etiam curationis inpatiens est. nam sicut adfecta diutumo morbo corpora &
saeviorem medicinam ferre non possunt, ita cuiia numero et paupertate tenuata du-
2 ritia inmodicae emendationis extinguitur. libens igitur parentis sume consilium, qui
non defendit ordinis culpam sed correctionis modum postulat. habenda est ratio vec-
tigalium publicorum et lavacri aestivi instauratio cum reip. viribus conferenda, ut si
quid redundat expensis ceteris, in sumptum operis conferatur; dandum quoque est lo
3 instaurationi largius tempus, ne quid deroget fiimitati praecipitata reparatio. nihil
r ex hac mora tuae gloriae detrahitur; | ad praesentem enim iwdicem veteris curiae
culpa non pervenit. possem plura conectere, sed cum rerum omnium consideratio
apud sapientiam tuam vigeat, parco esse prolixior una admonitione contentus, magno-
pere bonis esse curandum, ut levamen potius ordinibus aliqnot exhaustis tuus ad- i5
ventus adportet.
CXXXVII (XV. XI) a. 399—400.
F Si novum beneficium de ursomm conparatione peteremus, longior ambitus esset
adhibendus, sed cum promissa repetantur, admoneri potius te quam rogari convenit.
haec igitur epistulae meae summa est, ut homines meos, quibus feramm iam manda- 20
vimus emptionem, iuvare adminiculo non graveris, ut editio nostra, quam deo auspice
pro filio properabimus, tuis auxiliis, meis sumptibus instmatur. vale.
CXXXVIIl (XVI).
n'^ Suessa honestorum civium patria est, ita ut merito dixerim, minimae quoque for-
tunae homines extra vitia plebeia esse censendos. volo igitur credas, nullum ex illa 25
urbe ad fori strepitum processurum fuisse, nisi acerba coegisset inpressio. de qua
meae litterae non loquentur; vehementius enim vox publica suffragabitur eomm do-
lori, quam privata potuisset. audientiae tantum per me optant facilitatem mereri;
quidquid autem spoliatis atque vexatis properandum est, favor tuus et legum norma
praestabit. vale. 30
uero ceme F^ 2 appUcetor /7F2, amplietur F*«8 uale om, F^
4 inopina II 7 parentis sume] luretw, parentissime II 12 in detrabitor desinit (/7); reli-
qtta primuB edidit Scioppiut a. 1608 iudicem] Scioppius, inuicem (F)
repetantur] Juretus^ reputautur F admoneri] (/*), admonere F potius te] ;i")F2, te potius F^,
te om. F3 rogari] [1), rogare F 20 iam] (r), om, F 21 iuuare om. F» ut et ditio F^
auspice om. F^ 22 properabimns] ego^ properauimus F^, praeparauimus F^, imperauimus F', praepa-
ramus Lyptius aumptionibus F uale om, F3
24 primus edidit Juretus in secunda Symmachi editione p. 304 ; inter ep, 137 et 139 eolloc. Sdoppitu
29 fauorj (r), uigor (/7)2
LIBER Vmi (X). 273
cxxxvmi (XVII. XII).
Suessanorum allegationes eommendat tibi publieus magistratus, mihi privata mi- F
seratio; atque ideo a te iudiciarii vigoris auxilia, a me verba poseuntur. fungor igi-
tur partibus meis, et familiariter te rogo, ut auditis infelieium deplorationibus in eam
& partem, quae est iuri et miserationi amica, movearis. vale.
CXXXX (XVIII. XIII).
Prima mihi seribendi causa est, ut tibi honorificentiam salutationis exhibeam, se-
cunda, ut probatam mihi modestiam tuam iusta petitione conveniam. plurimi enim
de familia domus meae per fugam ^lapsi in /is locis, quae tibi commissa sunt, deli-
10 teseunt. hos auditis allegationibus procuratoris mei quaeso restituas; convenit enim
tuis moribus, et amicitiae nostrae contemplationem gerere et servili neqnitiae negare
perfugium. vale.
CXXXXI (XVmi. XIIU) a. 400—401 .
Postquam de freto Siculo litteras taas sumpsi, ad curam vicissitudinis incitatus
15 salutem mihi. nuntio secundare, tibi opto subpetere; dehinc de apparatu nostrae edi-
tionis admoneo, quamvis religiosus animus monitorem alium non requirat. prae ce-
teris autem, quae Romana spectacula desiderant, crocodillos functio theatralis effla-
gitat. de quibus fidam tuam teneo sponsionem, cui facilis succedet effectus, si pecu-
liariter in rem missos suffragii tui nisus adiuverit. vale.
20 CXXXXn (XX) a. 400—401 .
Plures de Dalmatia ursos in apparatum domus nostrae proxime esse venturos,
fides adserit nuntiorum , quorum subvectionem dispositis Vehiculis etiam privatim de-
bemus instruere. huius mihi curae absolutionem diligentia tua usu explorata pro-
mittit. quaeso igitur, ut hanc provinciam confestim
25 cxxxxm (cxxmi. cxim).
codicem, constitisse rationem. nam cetera, quae post secuta signi- Jl
ficas, ipso invito opinor exorta, et sperare debemus. talem fore in reliquis discepta-
torem, qualem tibi ostendit prima cognitio. ego tamen ad incitamentum iustitiae,
quam meritis tuis arbitror deferendam, familiares litteras misi, quas si ratio popos-
plorationibas F2, implorantibas F^ - 5 airi F^ aale om. F^
lapsi F iis] his F comroissa] egOj comina F, commania F^, contigaa F^, aicina F* 10 hos]
hiis F8 procaratoris mei] (r), mels F enim] {r]F9, om. Fi.2 12 nale om, F3
cocodrylos F», corcodtaos F^ aefflagitaf theatralis F» 18 fldem F» teneo] F8, om. Fi.2
facilis] saccalis F8 succedet] Lypsiutj snccedit F^, succederet Fi.2 si speculariter F* 19 in
rem missis F*, in remissos F8 uale om, F8
stre domns F8 uestrae F* esse] (r)F2.8, om. F* 22 sabuectione F* etiam om. {r)
24 confestim inenndis capitnli /*, confestim ineundam capitali F, sequitttr p, 211 j 28
27 extorta Gmter
Q. Atrrlivs Stmmachvs 35
274 SYMMACHI EPISTVLAE
n cerit, in manus eius facies pervenire; aliud enim salubritatis genus condicio tempo-
rum non permittit adhiberi. volo autem scias — et sponte pro amicitia nostra debes
advertere — curam pro te meam non desiderare monitorem, sed non posse amplius
fieri, quam ut tibi animum disceptatoris petitio nostra conciliet.
CXXXXmi (CXXV. CXV) a. 398—400. s
Ludos praetorios praeparamus, quorum omatus peregrina animalia desiderat, ut
novo cultu Romana splendescat editio. addaces igitur et pygargos fstudio mihi opto
praestari, quorum copiam limes vobis finitimus subministrat. dignare igitur amicitiam
nostram votivo pignore foederare; non ero inpar ad vicissitudinem rependendam. si
quid etiam tuus usus exegerit. 10
CXXXXV (CXXVI. CXVI).
Spem mihi adventus tui de longo tempore pollicebar; tu etiam nunc de me
scriptorum vices postulas et diutumam quodammodo minaris absentiam. nam quid
sibi vult mutui solacii postulatio, si reditus apparatur? si quid igitur apud te consiliis
meis loci est, suadeo urbem revisas, ad quam te et amor civicus vocat et cura quae- t&
storia, cuius apparatus, etiamsi copias divitis habet, requirit tamen diligentiam can-
didati. vale.
cxxxxvi (cxxvn. cxvn).
Animum, quem nobis rependis, agnovimus recentium serie litteramm, sed mole-
ste ferimus huius muneris raritatem et ideo adhortamur, ut frequenter adripias in- 20
dicium familiaris officii. petitio tua super hereditate c. m. v. A^rii neque mihi ne-
que aliis, qui tui curam gemnt, probabilis visa est. nam quae iure ac legibus sunt
2 relicta, alienari impetratione non possunt. quod ita esse Valentinianus communis
amicus expertus est, qui magnopere laboravit, ut aliquid, si fieri posset, excu//>eret;
sed eum refragante iustitia deseruit laboris effectus. proinde si quid mihi credis, re- 25
move a te huius petitionis invidiam, quod etiam consorti petitionis tuae opto suaderi.
malo enim vobis integram esse famam quam inputari huiusmodi petitionem. haec me
amice et benigna circa te voluntate suadere, pro mutua in nos diligentia recognosces ; in-
tellegis enim, nihil me magis quam existimationem familiarium nostromm debere curare.
cxxxxvn (cxxvm. cxvra) . 30
More institutoque maiorum incestum Primigeniae dudum apud Albam Vestalis
antistitis collegii nostri disquisitio deprehendit; quod et ipsius, quae contaminavit
pndicitiam sacram, et Maximi, cum quo nefandum facinus admisit, confessionibus
clamisse, gesta testantur. restat, ut in eos, qui caerimonias publicas abominando
scelere polluemnt, legum severitas exeratur, quae tibi aCtio de proximi temporis ex- 35
emplo servata est; et ideo dignaberis, reip. utilitatem legesque considerans facinus
cunctis usque ad hunc diem saeculis severissime vindicatum conpetenter ulcisci. vale.
1 temporis (/*)
7 studlo] (/7), tuo stiidio luretus, fort, strnthionesqae 9 fenerare C. F. W. MueUer
14 iam paratur {F)
24 exculperet] ego; cf. rel. 34^ II; 13^ excluderet (77), excuteret (/^) 26 qaod] quam (T^j
28 recognosces] Pareus, recognoscis (77), recognoscit (i^)
35 actio de] (77) qd F, quae tibi quoque proximi temporiA exemplo seruanda est Suse
LIBER VIIU. 275
cxxxxviii (cxxvim. cxvuii).
Secundam proximae aetatis exempla clarissimo et excellentisBinio viro fmtri no- JI
stro praefecto urbi Primigeniae virginis , quae sacra Albana curabat, a collegio nostro
vindicta delata est; sed quia litteris eius causae probabiles adseruntur — quod ne-
& que muros urbis aetemae tanti criminis ream fas sit intrare, neque ipse ad louginqua
possit occurrere, cum facinus, ubi admissum est, debeat expiari — , necesse esse per-
speximus, potestatem finitimam convenire et cui provlnciarum iura mandata sunt, ut
in Primigeniam , quae purfici /n/minis maculavit arcana , corruptoremque eius Maxi-
mum, qui quidem flagitium non negavit, severitas semper bis adbibita criminibus ex-
10 seratur. dignaberis igitur consideratis confessionibus , quae nefandi criminis tragoe-
diam prodiderunt, iniuriam castissimi saeculi reorum suppliciis vindicare.
CXXXXVira (CXXX. CXX) a. 390.
Idoneum tempus est, quo probemus, quid amicitiae nostrae religionis exhibeas.
delatus est enim a clementissimis principibus ordinarius consulatus, et ideo curam
15 tuam efflagito in providendis onmibus, quae poscit editio. homines mei specierum
pretia ministrabunt ; in hoc tantum studium tuum curamque desidero, ut quamprimum
pervehi iustis pretiis conparata praecipias. vale.
CL (CXXXI. CXXI) a. 384—385.
Apud eos, quibus curae debet esse fama temporum, ea quae sunt iusta, non
20 sileo certus atque securus, nullius studium legibus obfuturum. ob reliqua arcae vi-
nariae, quae multis praefectis superiores principes exigenda mandarunt et quae
magna ex parte conlata imperiali constat aerario, soceri mei Orfiti olim praefecti et
ante annos quindecim sine nlla tituli huius conventione demortui pulsatur hereditas
obtentu epistulae, qua divus Constantius, id quod operibus publicis constabat inpen-
2& sum, integrari per eum statuit minatus ipsi atque officio, ut fieri adsolet, sub con-
dicione dispendium, si exactioni cura conpetens defuisset. sed neque ipse mandatum 2
sibi munus omisit, et frequentes principes, quae praefectura susciperet, ad posteriores
iudices transtulerunt. hoc inclytus Valentinianus omni aetate memorabilis princeps et
divus Gratianus sacris litteris censuere, a quorum definitione non decet deviari. de-
30 hinc cum etiam crimina morte soleant terminari , in hac tantum causa contra optimos
principis mores ad posteros inopinata damna tenduntur et tamquam integrum desig-
natur, quod partim solutum est, partim a rectoribus provinciarum constat cito eruen-
dum. super hoc cum divina iussa sumpsissem, fidem veri occultare non debui, cum 3
leges audientiam tribuerent his, qui neque in cognitione constiterant neque sumpserant
35 relationis exemplum. accedebat etiam causa robustior, quod materfamilias mea du-
dum emancipata bonorum possessionem patre mortuo non poposcit atque ideo rescripto
se adseruit non teneri. misi igitur sub relatione monumenta gestorum sperans, etiam
5 re«mj (r*), reum (/Z) 7 et om. {F) 8 pudlci numinis] Lecthu, publici criminis ITr
15 prouidendis] /*, prodendls {II)
19 ea quae 8unt iuBta] {II), fort, aequa et iusta 21 et quae] {F), atque (Z7) 26 si ex-
actloni cura] eod. Pithoei, flexat doni cura II 27 qtiae] {11), quod F ?od. Pithoei susciperet] ego,
susceperit (Z7) 31 tenduntur] in 11 additum erat: traduntur 32 constat cito] eyo, coudtituit (77)
34 leges] ego, legis (77)
35»
276 SYMMACHI EPISTVLAE
n tuae religionis auxilio novum exemplum posse removeri in ea praesertim eausa, quae
4 nos iure non inplicat. teneantur potius veri huius tituli debitores: extat vetus pro-
fessio Campaniae consularis, extant ^acta apud Etruscum confecta rectorem, qnibus
docetur exactio promissa reliquorum. parcatur innoxiis, ne in omnes, qui rempublicam
curant, inusitata forma procedat. convenit saeculo [tuol ista iustitia, cuius existi- 5
matio vestris consiliis debet omari. vale.
CLI (CXXXII. CXXII) a. 398— 40(K
◆
From:Quintus Aurelius Symmachus, Roman Senator
To:A friend and officials (multiple letter fragments)
Date:~381 AD
Context:Fragments of letters including a request about transporting bears for games, and advice to an official about the decayed state of the curia at Formiae.
...bears will shortly be brought from overseas. Please arrange suitable escorts, so that this addition may be applied to your earlier services. Farewell.
---
I am delighted by your diligence and judicial vigor, but the poverty -- or rather destitution -- of the municipal council of Formiae [a coastal town between Rome and Naples] cannot even bear the cure. For just as bodies worn down by long illness cannot endure harsh medicine, so a council thinned in numbers and reduced to poverty is destroyed by the severity of excessive correction. Take, then, the advice of a father who is not defending the council's failings but asking for moderation in the remedy. The public revenues must be considered, and the restoration of the summer baths must be weighed against the city's resources: if there is any surplus after other expenses, let it be directed to the cost of the project. More time must also be given for the restoration, lest [Text breaks off in source.]
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.