From: Unknown correspondent
To: Pope Hormisdas, Rome (Gratus, bishops)
Date: ~515-523 AD
Context: Part of the papal correspondence surrounding the Acacian Schism (484-519), the major breach between Rome and Constantinople over the condemnation of the Monophysite patriarch Acacius. Pope Hormisdas (514-523) worked tirelessly to resolve this schism, which was finally healed in 519 under Emperor Justin I.
[This letter is part of the extensive diplomatic correspondence generated by the resolution of the Acacian Schism. The schism had divided the Eastern and Western churches for thirty-five years over the condemnation of Patriarch Acacius of Constantinople, who had promoted a compromise formula (the Henotikon) that Rome rejected as insufficiently orthodox. Hormisdas conducted negotiations through multiple embassies to Constantinople, exchanging letters with emperors, patriarchs, imperial officials, and powerful aristocratic women at court. The correspondence reveals the machinery of late antique ecclesiastical diplomacy: formal theological demands, careful diplomatic language, networks of lay and clerical allies, and the constant anxiety of a pope trying to manage events happening months away by letter.]
Hormisdae papae ad synodnm Eplri yctcris. a. 5i6d.
19 Nov.
>4. Episcopis Epiri veteris de eorum ad Ecclesiae unitatem reditu gratulalury osten-
diique generalem haereticorum damnationem pro temporis ratione non sufficere,
nisi etiam nominatim damnentur.
Horniisda synodo Epiri veteris. Por^) Enfinnm
diaconnm.
1. Benedictud Deus Ecclesiae suae membra consocians! Bene-
dictus Deus, qui maligno instigante divisos sub eadem, qua olim
fueiunt, facit soliditate conjunctos! Etsi enim diu perdicis modo
vociferavit inimicus, et eos, quos non genuit, sicut asseruit pro- •|.®J'®?^-
pheta, collegit, tamen ab^) his sine ambiguitate desolabitur. Neque
enim oves dominicae sequuntur alienum, aut alterius vocem pastoris
exaudiunt. Unde nec vos ad salutis iter rediisse miramur, quum
tarditatem magis in hac redintegratione culpemus.
2. Debemus, carissimi fratres, domesticis uti^) ad hanc, quam
quaerimus, stabilitatem documentis. Siquidem tunc Timotheus Cher-
sonensis, gravis quum disceret^), gravior quum doceret, (nam Dio-
scori sectator, et idem Petri nihilominus institutor,) adversus beatae
recordationis Proterium saevitiam^) suae temeritatis exseruit, et
totius finem crudelitatis excessit, religiosi viri caedem inter ipsa ope-
ratus altaria, vix faucibus suis ab illo pio cruore suspensis. Txmc
excitata®) universalis Ecclesia in odium parricidae, auctorem') faci-
noris tanti non solum communione *, verum etiam ipsae^) quoque *8«ppl-
spoliavit
18 *) Verba Per Rufinum diaconum ex generali epiBtolarum indicc, qui in G'
ipsis epistolis praemittitur, revocamus. Hincconfirmatur conjcctura nostra, qua
Buperiorem epistolam 17 non XFJI sed XI JI Cal. consignandam observavimus.
«) Ita G». Editi ahyssina.
') G* a* ut hac quam quaerimus stabilitate,
Bcopam Buum interfecit, pravior quum doceret, hoc est, quum episcopus factus
Petri, qui ipsi successit, institutor ac magister evasit. Ab Hormisda autem Ti-
motkeus ideo Chersonensis nuncupatus videtur, quia in epistola 8 Acacii ad
Simplicium n. 2 legerit, Timotheum de Chersone (seu Cersone) spirantem proceiias
vitae himianae subtractum. Verum ibi Timotheus non de Chersone ortus, sed
de Chersone, ubi exsul degebat, spirans procellas memoratur.
Prot^rius necatus et post mortem tractatus a Timotheo fuerit, jam saepius
audivimuB.
•) Videlicet Leonis Augusti litteris per universas provincias destinatis.
') b ductorem.
Bupplcndum. suadet ipsa quoque Christiana appellations privavit. Adeo omnium
per)
a. 516. Christianae oinnium mentes nova quadam admiratione stupuenmt
tantae praesumptiouis audaciam. Tunc beatus Eugenius paroeciae
vestrae obtinens principatum; cum subjecta sibi sancta synodo zeluna
quemdam, quali Phinees^) se Deo commendavit, ostendit. Cujii*
rei raeraoriara non solum non potest tempus abscondere, yerum
etiam de die in diem magna apud orthodoxos fama multiplicat. II o-
rum studia sic probata negligere et sententias non amare^ id est, i^
ipsa Domini nostri confessione delinquere.
3. £t nobis quidem nunc post professioneni ac litteras yestr9>^7
(auppl. * oinnia fidei dogmata Deo suos conjmigente similia^ orandum e&^>
ut in ea voluntas vestra, qua nostros animos relevavit, confessio^^®
permaneat. Sed opus est citra respectum timoris insectari eonB.^vi3
rabiem; qui fidei adversa nituntur. Quanto enim infidelium err^^i
exaestuat^ tanto magis se^ si resistat, securitas nostra commend&^t
Neque enim haec sunt per patientiam negligenda, quando malf ti
^oc vitio pravae consuetudinis animatum apud plures sub quodakXi
colore legis inolevit^ dum aut prava studia in unum cougruunt
recta se subtrahuHt. Nam ut eam^ quae imminet; rem loquam
Eutyches ut nefandae haeresis inventor excluditur etiam ab his^
quibus ejus dogmata diliguntur *"), apud eos ipsos ita exosus atq
fugienduS; ut nominis quoque ipsius oderint mentionem. Sed
versi religiosarum institutionimi ministri, quem sicut verum
stantur haereticum; hunc alia via tamquam verum amplexan.'fc'«j
orthodoxum. Siquidem in sancta Calchedonensi synodo Dioscorm:
eadem sentiens pari ratione damnatus est: et quum una persecis.^t;
sit utnmique sententia^ horum alterum si quis sequatur aut diligs^t
dicat aliquis^ quemadmodum se * ^) a scntentia^ quae designatos damrm a-
vit^ excipiat; quuni eos^ quos transgressionis aut impietatis connee^'^
aequalitas^ sine dubio unum quoque vinculum damnationis adstriugaKi
mentes ctc.; b cc ipso quoque Cfiristiano nomine spoliavit, et omnium, Ut em.
loquitur Liberatiis c. 15, universi cpiscopi Leoms Augusti litteris rogati
bunt, Timotheum non solum inter episcopos non haberi, sed etiam Ckristimia afif^-
latione privari, Ipsius nempe damnationem, inquit eodem alludeDS Sjnanif^
epist. 10 n. 2, universalis est Ecclesiae vox locuta, dwn eum notidne quoque
honoris exueret.
Eugenius cimi sua synodo zclimi Buimi commendavit, inter litteras iUM* V^
encycliae nuncupantur, habentur concil. Calchedon. p. 10 cap. 38 (HaitLII» 7^)-
^o) 6* deliguntur. Hic notantur AcephaU, aic dicti, quia Eutydien, hMfXf^
quam sectabantur caput, aversabantur.
i
^theus et Petrus horum sequaces homines meute corrupti eta. 516.
!s quaedam nominLs detestanda catholici ; quorum communionem
etro amplexus AcaciuS; similiter quoque meruit subire sententiam.
tantum malum quasi parvi aestimans et propositum nunquam
^eliora conrertens^ ne ab illis quidem se quae in Antiochia de-
umur abstinuit; ibi quoque trangressori Petro communione ^^)
lexuS; in Apamenam nihilominus hostiliter versatus ecclesiam^
£un quoque non ea qua decuit integritate disponens.
4. Propter quae^ dilectissimi fratres, ab eorum innodatione sol-
€8, velut regionem^^ quamdam pestiferam relinquenteS; serve-
apostolicam disciplinam. S^uti nostrae omni diligentia et sol-
udine providentes, ea cura nefandi Nestorii declinemus errores,
Eutychetis impia inventa persequimur. Maxime enim nunc reli-
B fidei dogmata diverso incursu honmi; qui praedicti sunt^ in-
antur insidiis^ scelestis pro ratione temporis sua argumenta
^entibuS; si quo possint innocentium viis fraudem suae impietatis
rere. Atque ideo sicut docti numularii et prudenter instructi^
improbandis laudanda seperantes^ talenti vobis crediti poteritis
tiplicare substantiam.
5. HaeC; dilectissimi fratres^ seripsimus plenae caritatis im-
;u, quia et spem fidei vestrae primum de Dei dono deinde et
ris nostri JohanniS; qui vobis praesidet, professione praesumpsi-
\y qua nominatim omnes^ quos apostolica ac generalis catholico-
i condemnat Ecclesia, exsecrabiles sibi esse declaravit. Quod vos
que in litteris vestris oportuit evidenter exprimere, nec arbitrari
}e sufficere sub tantis praesertim iiisidiis callidorum, quos viritim
lingulos insectari convenit atque damnare^ sub quadam eos gene-
damnatione concludere. Diligentem quaerunt vubiera antiqua
licinam, nec abundans esse creditur, quidquid pro integritate
i et stabilitate religionis adhibetur. Unde libellum cum litteris
imus, cui vos subscriptiones proprias inserite^^), ut fides vestra,
m directa per Rufinum diaconum scripta testantur, apud nos
hujus quoque repetitionis adjectione manifestior. Data XIII Cal.
embres Petro consule.
*•) Ita b cc; G* a* commune. Quamvis Acacius Petri Fullonis communionem
•e aftectaverit , cum eo tamen, cum quo Petrus Mougus communicabat, so-
kte conjimctus ceuaebatur , ex quo Petri higus Mongi communionem suBcepit.
iie etiam Acacius propric ac per se, sed idem Petrus FuUo in Apamemun
»diam hostiliter se gessit, quum invitis Apamenis Johannem ordinavit.
im hunc Johannem ab his rcjectum quum Acacius ipse postea Tjriis prao-
, ut in Gelasii tract. I n. 12 narratur, merito arguitur, ut qui Tyriam eccle-
non debita integritate disposuerit.
") b cc religionem ... quos vos quoque ... sufficere sibi taniis,
•<) G* a* insererey fortasse supplendum oporteU
◆
From:Unknown correspondent
To:Pope Hormisdas, Rome (Gratus, bishops)
Date:~515-523 AD
Context:Part of the papal correspondence surrounding the Acacian Schism (484-519), the major breach between Rome and Constantinople over the condemnation of the Monophysite patriarch Acacius. Pope Hormisdas (514-523) worked tirelessly to resolve this schism, which was finally healed in 519 under Emperor Justin I.
[This letter is part of the extensive diplomatic correspondence generated by the resolution of the Acacian Schism. The schism had divided the Eastern and Western churches for thirty-five years over the condemnation of Patriarch Acacius of Constantinople, who had promoted a compromise formula (the Henotikon) that Rome rejected as insufficiently orthodox. Hormisdas conducted negotiations through multiple embassies to Constantinople, exchanging letters with emperors, patriarchs, imperial officials, and powerful aristocratic women at court. The correspondence reveals the machinery of late antique ecclesiastical diplomacy: formal theological demands, careful diplomatic language, networks of lay and clerical allies, and the constant anxiety of a pope trying to manage events happening months away by letter.]
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.